Wycena na bazie aktywów netto (AN) jest najstarszą i najłatwiejszą jednak nie oddaje prawdziwej wartości podmiotu gospodarczego. Może być przeprowadzona przez każdy podmiot indywidualnie. Wycena na bazie skorygowanych aktywów netto (SAN) polega na korekcie wartości księgowej wszystkich aktywów do ich ceny rynkowej. Korekcie podlegają wartości niematerialne i prawne (w tym wycena marki), rzeczowe aktywa trwałe (w tym grunty, budynki), należności, zobowiązania i zapasy. W wycenie należy uwzględnić pozycje pozabilansowe. Wszystkie składniki wzięte do wyceny powinny mieć użyteczność dla firmy tzn. mają być niezbędne do prowadzenia działalności operacyjnej firmy lub mają posiadać wartość rynkową i możliwość ich upłynnienia. Wycenę tę można skonfrontować z wyceną na bazie odtworzeniowej może bowiem zaistnieć sytuacja, że trudno będzie znaleźć rynek na zamortyzowany środek trwały a można go tylko zastąpić nowym.

 

Wśród uczestników rynku kapitałowego za najbardziej uniwersalną i najlepiej odzwierciedlającą wartość przedsiębiorstwa  jest metoda DCF, czyli metoda zdyskontowanych przepływów pieniężnych. Istotą tej metody jest założenie, iż wartość firmy wynika z wartości bieżącej wolnych przepływów pieniężnych jakich właściciel może oczekiwać w przyszłości z prowadzonej działalności operacyjnej firmy. Stosowana może być do prawie wszystkich przedsięwzięć gospodarczych. Wyjątkiem mogą tu być np. firmy wydobywcze gdzie wartość podmiotu zależy od wartości posiadanego złoża lub portale internetowe/społecznościowe gdzie ich wartość zależy od ilości użytkowników.

Metoda ta wymaga sporządzenia wieloletnich prognoz finansowych (raportów pro-forma) dla wycenianej firmy w celu określenia wolnych przepływów pieniężnych oraz wyznaczenia wartości rezydualnej. Wartość rezydualna może w niektórych przypadkach mieć duży wpływ na ostateczną wartość podmiotu, w celu ograniczenia tego wpływu stosuje się dłuższe okresy prognozy np. 10 lat. 

Wycena opiera się na wprowadzeniu szeregu założeń, które wpływają na ostateczną wartość wycenianego podmiotu. Należy określić: stopę wzrostu sprzedaży, wielkości stosowanych marż, cykle rotacji kapitału obrotowego, poziom inwestycji w majątek trwały, strukturę finansowania, przepływ pieniężny w okresie rezydualnym oraz jego stopę wzrostu. Największą zaletą tej metody to umożliwienie zrozumienia wpływu szeregu powyższych czynników na wartość firmy oraz ocena tego wpływu w analizie wrażliwości. W celu poprawnego przeprowadzenia wyceny należy sporządzić analizę scenariuszy wyznaczając najbardziej prawdopodobną wartość przedsiębiorstwa oraz najbardziej optymistyczną i pesymistyczną. Zależy to jednak często od życzenia zamawiającego wycenę (kupującego lub sprzedającego).

Stosując powyższą wycenę do spółek giełdowych należy brać pod uwagę fakt, że chociaż uważana jest za najbardziej poprawną merytorycznie to w praktyce giełdowej okazuje się, że tylko przez ok. 30% czasu wartość spółki mieści się w przedziale wyceny. Przez pozostały okres czasu wartość giełdowa może wahać się znacznie od skrajnego niedowartościowania do skrajnego przewartościowania (od dna bessy do szczytu hossy).

 

Wycenę porównawczą wykonuje się za pomocą mnożników w szczególności wskaźnika C/Z, EV/EBITDA, C/WK, C/Sprzedaż. Wycena taka jest szybka i wygodna. Jednak nadmierna prostota powoduje pominięcie zbyt wielu faktów dlatego nie powinna być stosowana jako jedyna metoda wyceny, a także nie jako metoda główna.

1. Procedurę wyceny rozpoczyna się od wybrania bazy porównywalnych firm. Stosuje się tu następujące kryteria: branża, technologia, odbiorcy, rozmiary, zadłużenie. Pojawiają się tu pierwsze problemy każdy podmiot cechuje się bowiem innym ryzykiem chociażby ze względu na różny stopień dźwigni operacyjnej i finansowej. Firmy posiadają również różne perspektywy wzrostu w przyszłych okresach. Wszystko to wpływa na poziom rozpatrywanych mnożników.

2. Następnie należy wybrać bazy porównawcze dla mnożników. Najczęściej używane bazy to sprzedaż, zysk brutto, FCF, EBITDA, zysk operacyjny czy zysk netto. Im wyżej dana miara jest w rachunku wyników tym mniej jest podatna na zmienność zasad rachunkowości, z drugiej strony w mniejszym stopniu odzwierciedla różnice w efektywności operacyjnej pomiędzy poszczególnymi firmami. W celu uwzględnienia potencjału wzrostu firmy do wyceny można wziąć średnią arytmetyczną wartości parametru bazowego z 3-5 najbliższych lat (np. średnią z zysków netto). Wówczas wartości dotyczące najbliższego roku nie dominują w wycenie. Trudność jednak polega tutaj na tym, że trzeba oszacować oczekiwane wartości parametrów bazowych dla wszystkich porównywalnych firm.

3. Dla każdej firmy oddzielnie obliczamy wybrane wskaźniki dzieląc cenę akcji lub EV przez odpowiednie bazy porównawcze (Enterprice Value = wartość rynkowa kapitału własnego + wartość rynkowa długu + wartość rynkowa papierów zamiennych). Otrzymane mnożniki powinny mieć podobną wartość dla każdej z firm co świadczy o dobrym doborze bazy firm.

4. Na podstawie otrzymanych wskaźników obliczamy średnie arytmetyczne.

5. Ostatni etap to właściwa wycena. Polega ona na pomnożeniu średniej wartości mnożnika przez odpowiednie prognozowane parametry wycenianej firmy. Wartości firmy otrzymane przy zastosowaniu różnych mnożników często nie są takie same. Niezbędna jest na tym etapie dodatkowa analiza wyjaśniająca różnice w otrzymanych wynikach prowadząca do końcowego szacunku wartości firmy.

  

Ciekawym, choć trochę kontrowersyjnym podsumowaniem wyceny jest wycena metodami mieszanymi. Należące do nich metody berlińska i szwajcarska polegają na wyciągnięciu odpowiednio zważonej średniej arytmetycznej z wycen metodami majątkową i dochodową DCF.

 

Klienci otrzymują raport zawierający wyniki przeprowadzonej wyceny wraz z rekomendacją.